Evet, tanker şoförü psikoteknik raporunu ayrıca alır, SRC 5 bu raporun yerini tutmaz. Akaryakıt, LPG ya da kimyasal taşıyan sürücü yetki belgeli bir araç kullandığından Karayolu Taşıma Yönetmeliği 34/1-e gereği raporunu beş yılda bir yeniler. SRC 5 ayrı bir eğitim belgesidir ve 66 yaşında iptal edilir. Bu rapor ADR kursundan değil, İl Sağlık Müdürlüğü ruhsatlı psiko-teknik değerlendirme merkezinden alınır.
SRC 5 neden raporun yerini tutmaz?
Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesi, tehlikeli madde taşıyacak her sürücünün Tehlikeli Mal Taşımacılığı Sürücü Eğitim Sertifikasına, bilinen adıyla SRC 5'e sahip olmasını şart koşar. Belgenin koşullarını Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı ve Tehlikeli Mal Taşımacılığı Sürücü Eğitimi Yönetmeliğinin 14. maddesi sıralar.
Bu sıralamada psiko-teknik raporu geçmez. İki belge farklı kurumlardan alınır, farklı sürelerle yenilenir ve yol denetiminde ayrı ayrı sorulur. Filo sorumlusu bu nedenle ikisini çizelgede iki ayrı sütunda izlemelidir.
- Yük sınıfına uygun eğitime katılıp SRC 5 sınavını geçmek
- Yönetmelikte sayılan mesleki saygınlığa aykırı suçlardan hürriyeti bağlayıcı ceza almamış olmak
- 66 yaşından gün almamış olmak
- En az ilköğretim düzeyinde eğitim görmüş olmak
- Uygun sürücü belgesine sahip olmak
Tanker şoförünün dosyasında hangi belgeler olur?
Beş belgenin bitiş tarihi birbirinden bağımsız işler. SRC 5, yük taşımacılığının SRC 4 ya da SRC 3 belgesinin yerine de geçmez, çünkü 34/1-a bendi sürücüden işine uygun mesleki yeterlilik belgesini ayrıca ister.
Tanker kamyonu C, çekici ile tanker dorse CE sınıfı ehliyet gerektirir. İki sınıf için de 21 yaşını bitirmiş olmak, CE için ayrıca C sınıfına sahip bulunmak aranır.
- C ya da CE sınıfı ehliyet (Karayolları Trafik Yönetmeliği md. 75 ve 76)
- SRC 4, yurt dışı seferde SRC 3 (Karayolu Taşıma Yönetmeliği md. 34/1-a)
- SRC 5, ADR temel ve tank eğitimiyle, 5 yıl geçerli
- Psiko-teknik raporu, 5 yıl geçerli, e-Devlet kaydı esas alınır (md. 34/1-e)
- Takograf sürücü kartı (Karayolları Trafik Yönetmeliği md. 64, Karayolu Taşıma Yönetmeliği md. 35/2)
SRC 5 nasıl yenilenir, 66 yaşında ne olur?
Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğünün açıklamasına göre paketli ve dökme taşımada ADR temel eğitimi 18 saat teorik ve 1 saat uygulamadır. Tankla taşıma yapacak sürücü bunun üzerine 12 saat teorik ve 1 saat uygulamalı ADR tank eğitimi alır. Sınav 1 saat sürer, 20. maddeye göre temel sınavda 25, tanker sınavında 15 soru sorulur ve 100 üzerinden 60 puan geçerlidir. Belge 5 yıl geçerlidir, bitişten önceki 1 yıl içinde yenileme eğitimine katılıp Bakanlığın SRC 5 sınavını yeniden geçmek gerekir.
28. madde durdurma hâllerini de sayar. Sürücü belgesi geçici olarak geri alınan personelin SRC 5'i ehliyet iade edilene kadar, geçici süreyle ticari taşıt kullanamaz raporu verilen personelin belgesi rapor süresince durdurulur. Süresiz geri alma ya da süresiz rapor belgeyi iptal ettirir.
Yaş sınırı tankerde ayrı işler. Mesleki yeterlilik eğitimi yönetmeliğinin 47. maddesine göre 66 yaşını dolduran sürücünün SRC 4 belgesi geçici olarak geçersiz olur, sağlık raporu ile psiko-teknik raporu Bakanlığa sunulduğunda yeniden geçerlilik kazanır ve 69 yaşında sona erer. SRC 5 için böyle bir yol yoktur, 28. madde 66 yaşından gün alanın belgesini iptal edilecek hâller arasında sayar ve 14. madde bu yaştan sonra ilk kez belge verilmesine izin vermez. 66 yaşındaki sürücü tehlikeli olmayan yük taşımaya devam edebilir, ama akaryakıt ya da LPG tankerini kullanamaz.
Yolda ve dolum sahasında kurallar, firmanın payı
Taşımacı aracı yalnızca uygun SRC 5'i bulunan sürücüye kullandırabilir (Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik md. 22). Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 12. maddesi tehlikeli madde taşıyan yetki belgesi sahiplerinden ilgili mercilerin iznini ve zorunlu mali sorumluluk sigortasını ister.
40/6 bendi, normalde bildirim yükümlülüğü bulunmayan K2 ve C1 belgeli işletmeleri de tehlikeli madde taşıdıklarında U-ETDS bildirimiyle yükümlü kılar. Kendi yakıtını kendi tankeriyle taşıyan bir işletmede kayıt, araç tesisten ayrılmadan girilmiş olmalıdır.
- Sürücü, maddenin sınıfına ve taşıma şekline uygun SRC 5'i yanında taşır, araçta görevli herkes için resimli kimlik bulunur (md. 23).
- Tankere taşınabilir yanıcı aydınlatma aletleriyle binilmez, dolum sırasında aracın yakınında ateş yakılmaz ve sigara içilmez, antistatik kıyafet ve ekipman kullanılır.
- Yüklü ya da boşaltılıp temizlenmemiş tanker, dolum ve boşaltma dışında işletmenin sahasına ya da okul, kamu binası, alışveriş merkezi ve ibadethane gibi yerlerin 300 metre dışında il trafik komisyonu veya UKOME'nin belirlediği alana park edilir (md. 5).
- Belgelerinde aksine hüküm yoksa saatteki azami hız yerleşim yeri içinde 30, şehirlerarası çift yönlü yolda 50, bölünmüş yolda 60, otoyolda 70 kilometredir (Karayolları Trafik Yönetmeliği md. 100).
Filo sorumlusu tanker şoförlerinin raporunu nasıl planlar?
Tanker filosunda raporu planlamanın iki zorluğu vardır. Belgeler beş ayrı takvimle işler ve şoförün ehliyet durumundaki bir değişiklik SRC 5'i de durdurur. Bu yüzden insan kaynakları biriminin ehliyet geri almalarını gecikmeden öğrenmesi ve dosyadaki SRC 5 satırını aynı gün güncellemesi gerekir.
Psiko-teknik randevusu için en uygun zaman, şoförün dinlenmiş olduğu bir gündür. Gece dolumundan ya da uzun seferden dönen sürücüyü doğrudan teste göndermek tepki ve dikkat ölçümlerine yansır. Birden çok tanker şoförü varsa randevular ardışık saatlere bölünür ve sevkiyat programı tek günde boşaltılmaz.
60'lı yaşların başındaki şoförler için görev planı önceden yapılmalıdır. 66 yaşına yaklaşan sürücünün psiko-teknik ve sağlık raporu SRC 4'ünü canlandırabilir, ama tankerden kuru yüke geçişi gerektirir. Denetimde sorulan belgeler SRC 5, resimli kimlik ve e-Devlet'teki rapor kaydıdır, basılı kart aranmaz.
Tanker şoförü raporu nasıl alır, ayrı bir ADR testi var mı?
Ayrı bir test yoktur. Tanker sürücüsü öteki ticari sürücülerle aynı 12 testten geçer, onaylı psiko-teknik cihazında ve sorumlu psikolog eşliğinde 60 ila 90 dakikada tamamlar. Bilgisayar bilgisi gerekmez, her bölümden önce deneme yapılır. Kimlik ve ehliyet fotokopisi yeterlidir.
Psikolog imzalı rapor aynı gün düzenlenir. Rapor tarihinden sonraki 45 gün içinde psikiyatri uzmanına yüz yüze başvurulur ve kayıt bu muayenenin ardından e-Devlet'e işlenir. Sonuca katılmayan sürücü 30 gün içinde il sağlık müdürlüğüne dilekçeyle itiraz edebilir.
- Randevuyu sevkiyat programının hafif olduğu bir güne alın.
- Dinlenmiş gelin, gözlük ya da lens kullanıyorsanız yanınıza alın.
- 12 testi tamamlayıp raporu aynı gün teslim alın.
- 45 gün dolmadan psikiyatri muayenesine gidin.
- e-Devlet kaydını görünce barkodlu belgeyi firmanıza verin.
Tanker şoförü raporu nereden alır?
ADR eğitimini veren kuruluş, SRC 5 sınavını yapan Bakanlık ya da SRC 4 kursu psiko-teknik raporu düzenlemez. Rapor yalnız İl Sağlık Müdürlüğü ruhsatlı psiko-teknik değerlendirme merkezinden alınır. Hastane testi yapmaz, yalnızca psikiyatri muayenesini yapar. İnternette sunulan online psikoteknik denemeleri alıştırmadır, rapor yerine geçmez ve e-Devlet'e işlenmez.
Kaynarca'daki merkezimiz İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlıdır, SRC 5 eğitimi vermez ve ADR sınavı yapmaz. Tuzla'daki kimya sanayi bölgesinden ya da Anadolu Yakası'ndaki dolum tesislerinden gelen şoförler için Pendik Kaynarca kısa bir yoldur, Tuzla'da ayrı bir merkezimiz bulunmaz.
Merkeze tankerle değil, binek araçla ya da toplu taşımayla gelin. Marmaray Kaynarca istasyonu yaklaşık 800 metre, M4 Tavşantepe istasyonu yaklaşık 1,2 kilometre uzaklıktadır.
Sık sorulanlar
İlgili yazılar
